Bogdan Banasiak
] [
Nietzsche seminarium
] [
Nietzsche - Dzieła wszystkie

Lacoste (do XIX w. La Coste)



Zamek w La Coste w Prowansji Markiz odziedziczył po ojcu. Przebywał tam w czerwcu i lipcu 1765 roku w towarzystwie znanej kurtyzany, pani Beauvoisin, bodaj uchodzącej w okolicy za jego małżonkę, wydawał bale, organizował festyny, a w odrestaurowanej sali teatralnej aranżował przedstawienia – w ucztach i fetach brała udział cała okoliczna śmietanka towarzyska, w tym abbé de Sade.

Ponownie udał się tam po zwolnieniu 16 listopada 1768 roku z więzienia (Saumur, a potem Pierre Encize) i pozostawał do maja następnego roku. Po raz kolejny Markiz prosto z więzienia (Fort-l’Évêque) udaje się do La Coste po 15 października 1771 roku. 7 listopada tegoż roku w zamku zjawia się siostra jego żony, Anne-Prospere Cordier de Launay de Montreuil (1751-1781), która wkrótce zostanie i kochanką, i bodaj największą miłością Markiza. 15 stycznia 1772 roku w Lacoste wystawiona zostaje komedia autorstwa Sade’a, prawdopodobnie le Philosophe soi-disant (Filozof co się zowie), a niedługo później – kolejna jego sztuka La Mariage du siècle (Małżeństwo wieku). Odnaleziony zaś plan ujawnia zamysły wystawienia w Lacoste i Mazan w terminie od 3 maja do 22 listopada tegoż roku całej serii sztuk (m.in. autorstwa Destouchesa, Saurine’a, Regnarda, Voltaire’a, Diderota, Chamforta). Do przedstawień Markiz angażuje aktora nazwiskiem Bourdais oraz jego żonę, ale prawdopodobnie na scenie pojawia się także on sam oraz Anna i Renata. W międzyczasie wielokrotnie odwiedza rodową siedzibę w Mazan. Lacoste opuszcza pod koniec października 1772 roku, ale 9 grudnia zostaje schwytany i osadzony w twierdzy Miolan, skąd ucieka 30 kwietnia 1773 roku do Hiszpanii. W grudniu na kilka dni odwiedza Lacoste, a następnie przebywa tam krótko w okresie lutego-marca 1774, w czerwcu i wraca w listopadzie, by pozostać tam do końca stycznia 1777 roku. Po raz ostatni wraca do Lacoste 18 lipca 1778 roku po ucieczce w drodze powrotnej z procesu w Aix-en-Provence i tam też 26 sierpnia o godzinie 4 rano został ponownie aresztowany przez inspektora Marais.

17 września 1792 roku, a ponownie dwa dni później banda złodziei splądrowała i zniszczyła jego ukochany zamek La Coste w ukochanej Prowansji – na wieść o tym Markiz napisał: "Mam śmierć w sercu" [D. A. F. de Sade, Correspondance inédite du marquis de Sade, de ses proches et de ses familiers publiée avec une introduction des annales et des notes par P. Bourdin, Librairie de France, Paris 1929, s. 333]. 13 października 1796 roku (22 vendémiaire’a roku V) Sade, znalazłszy się w katastrofalnej sytuacji finansowej, sprzedaje dobra Lacoste (zamek i ziemie) niejakiemu Josephowi Stanislasovi Rovère’owi.

W roku 1952 ruiny zakupił Andre Bouër, nauczyciel, który większość życia poświęcił wysiłkom na rzecz przywrócenia zamkowi średniowiecznej formy. Po jego śmierci w roku 2001 zamek odkupił znany projektant mody, Pierre Cardin, który kontynuuje dzieło renowacji, a latem organizuje Festival de Lacoste.




[oprac. BB]